İnsanların en iyi dostu olarak köpekler,geçmişten günümüze birçok alanda farklı yöntemlerle eğitilip kullanılmışlardır. Bu kullanım alanlarındaki belki de en eskiye dayananı, orduda aldıkları görevlerdir. Günümüzde aynı kulvardaki eğitimleri ilk yardım malzemesi,mühimmat taşıma veya yaralı askerleri bulmak gibi eğitimler iken 2. Dünya Savaşı sırasında bu görevler haricince  biraz daha farklı bir görevde kullanılmak için de eğitilmişlerdir.

Program Öncesi

Başta Sovyet ve Alman mühendisleri olmak üzere mayın tarlaları yerine düşman araçlarını durdurmak için daha etkili ve ucuz bir yol aranmaktaydı. Bir mayın tarlasına baktığımızda geniş bir alana çok fazla patlayıcı yerleştirilir ki harcanan mühimmat ne kadar düşman ordusunu yavaşlatsa da harcanan kaynağa değmezdi.[1] Bu sebepten düşmanın mayına gelmesindense mayının düşmana götürmek için yollar aradılar. Almanlar bu konuda “Goliath” isimli uzaktan kontrol edilen bir paletli araç geliştirdiler. Japonların çözümü  ise çok daha ucuz bir yöntem olarak mayını bir askerin taşıyıp intihar saldırısıyla düşman tankını etkisiz hale getirmesiydi. Sovyetler ise benzer bir yöntem ile  insan yerine köpek kullandılar.[1]

Eğitim

1930 yılında bu projeye başlanırkenki ilk plan köpeğin düşman hefedine gidip patlayıcı bıraktıktan sonra uzaktan kumanda ile bombayı patlatmaktı. Böylece köpek de zarar almadan dönüp daha sonra tekrar kullanılıcaktı. Ancak bazı problemler nedeniyle bu fikirden vazgeçildi. İlk sebeplerden biri verilen eğitimin köpekler için fazla karmaşık olmasıydı.[1,2] İkinci sorun ise uzaktan kumandanın pahalı olmasıydı. Alternatif olarak daha ucuz olan zamanlayıcı ile patlatma düşünülür ancak o zamanda eğer köpek bombayı bırakmadan dönerse -ki eğitimin karmaşıklığını düşünücek olursak oldukça muhtemel bir durum- sahibinin ölümüyle sonuçlanabilir ve aynı zamanda hareketli bir hedef bomba patlamadan önce uzaklaşabilirdi.[2] Bu sorunlara herhangi bir yanıt bulunamayınca ikinci plan olarak köpek hedefe varınca bombayı tetikleme fikri öne sürüldü.

Eğitim sırasında çekilen bir fotoğraf.

İlk olarak tankların altına yiyecek saklanmasıyla başlandı. Aç bırakılan köpekler bir süre sonra tankların altında yiyecek olduğuna aşılandılar ve yiyecek aramak için tankların altına bakmaya başladılar[3]. Hareketsiz hedeflerde başarılı olunsa da fazlasıyla gürültülü,hareket halindeki bir tankın altına girme kısmına gelince hayatta kalma iç güdüsü açlık üzerine daha baskın bir sonuç vermişti. Bunun üzerine hayatta kalma dürtüsü bastırılmaya çalışılmış ve bazı köpeklerin tankları kovaladıkları gözlenmiş ama yine de tank ateş ettiğinde kovalayanlar da kaçmıştır.[1] Silah ve top seslerinden korkmama haricinde köpeklere düşman ateşinden bir nebze korunabilmesi için sürünme gibi eğitimler de veriliyodu.

Savaş Sırasındaki Etkisi

İlk olarak 1941 yılında savaş alanlarında kullanılmaya başlanan anti tank köpeklerinin yapılan resmi açıklamalara göre başarılı olduğu belirtilirken diğer yandan da başarısız hatta negatif etkilerinden bahseden kaynaklar da bulunmakta.Programın başarısızlığı hakkında birkaç temel sorundan bahsedebiliriz.İlk olarak eğitim sırasında da ortaya çıkan hayatta kalma iç güdüsü bariz bir şekilde savaş alanında da gözüktüğü ve köpeklerin kaçtıkları,saklandıkları veya eğitmenlerinin yanlarına döndükleri rapor edilmiştir. [1]İkinci bir problem ise bir süre sonra Alman askerleri gördükleri her köpeği öldürmesiydi ki bu da köpeklerin kullanabileceği arazileri büyük oranda azaltmaktaydı.Eğitimleri sırasında yapılan en büyük hatalardan birisi ise kullanılan tanklardı. Köpeklerin açısından baktığımızda eğitimde kullanılan yani altlarında yiyecek bulunan tanklar dizel kokarken imha edilmesi istenen Alman tankları gazolin kokuyordu ve köpekler eğitimde öğrendikleri dizel kokulu Sovyet tanklarının altına girebiliyorlardı.

Konu ile ilgili 2011 yılında History Channel’da yayınlanan Weird Weapons isimli belgeselden bir kesiti sizlerle paylaşmak istiyoruz:

Kaynakça:

[1] Kiev Army Armor,Tanksavar Köpeği (Противотанковая собака) (17.04.2020 tarihinde erişilmiştir.)
[2] Today I Found Out,The Exploding Anti-Tank Dogs of World War II (17.204.2020 tarihinde erişilmiştir.)
[3] Russian Beyond, Why did the Soviets use “Suicide Dogs” to blow up Nazi Tanks? (17.04.2020 tarihinde erişilmiştir.)